Ka\u017cdy temat jest dobry na bi\u017cuteri\u0119 czy jak\u0105kolwiek inn\u0105 form\u0119 wypowiedzi artystycznej. Szczeg\u00f3lnie w dziedzinie bi\u017cuterii autorskiej \u2013 nie ma tematu, kt\u00f3ry by\u0142by nie do przepracowania. Bi\u017cuteria komercyjna to troch\u0119 inna historia, a dodam, \u017ce ten naszyjnik to moja komercyjna strona.<\/p>\n\n\n\n
Bi\u017cuteria to do\u015b\u0107 rozbudowana dziedzina, kt\u00f3rej nikt nawet nie stara si\u0119 uporz\u0105dkowa\u0107, za ma\u0142o jest opracowa\u0144 teoretycznych, na kt\u00f3re mo\u017cnaby si\u0119 powo\u0142a\u0107. Ju\u017c kilka dobrych lat min\u0119\u0142o od wyst\u0105pienia LIS2 (Adriana Lisowska i Aneta Lis-Marcinkiewicz) w Legnicy, w kt\u00f3rym poruszy\u0142y\u015bmy ten problem. Nikt nie pr\u00f3buje zdefiniowa\u0107 wszystkich pojawiaj\u0105cych si\u0119 nurt\u00f3w, jasno powiedzie\u0107, czym si\u0119 od siebie r\u00f3\u017cni\u0105 np. bi\u017cuteria autorska, komercyjna czy eksperymentalna. Nie ma konkretnych zasad, ka\u017cdy podaje w\u0142asn\u0105 definicj\u0119. Oczywi\u015bcie nie oczekuj\u0119 sztywnych ram, ale fajnie by by\u0142o mie\u0107 chocia\u017c wypracowane podstawy, \u017ceby\u015bmy wszyscy wiedzieli, o czym m\u00f3wimy.<\/p>\n\n\n\n
W zwi\u0105zku z tym nie mam te\u017c jasnych definicji dla mojej bi\u017cuterii, nawet si\u0119 nad tym nie zastanawiam. Rzeczy artystyczne \u2013 tak je nazywam, bo nie wiem, jak inaczej je nazwa\u0107 \u2013 to przedmioty, w kt\u00f3rych k\u0142ad\u0119 wi\u0119kszy nacisk na ide\u0119 ni\u017c na u\u017cytkowo\u015b\u0107. Chocia\u017c oczywi\u015bcie cz\u0119\u015b\u0107 z nich jest u\u017cytkowa. Kiedy siadam do pracy, za pomoc\u0105 kt\u00f3rej chc\u0119 co\u015b powiedzie\u0107, to daj\u0119 sobie potrzebny czas na przemy\u015blenie jej pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem. Przecie\u017c nawet materia\u0142 czy kolor musi by\u0107 w\u0142a\u015bciwie dobrany do idei, kt\u00f3r\u0105 chc\u0119 przekaza\u0107. Zupe\u0142nie innym wyzwaniem jest stworzenie bi\u017cuterii komercyjnej \u2013 wtedy zazwyczaj wiem, co chc\u0119 zrobi\u0107 i po prostu to robi\u0119, wyobra\u017caj\u0105c sobie jej \u201enosicielk\u0119\u201d.<\/p>\n\n\n\n
A wracaj\u0105c do poprzedniego pytania, niech\u0119tnie podejmuj\u0119 w mojej bi\u017cuterii aktualne tematy, poniewa\u017c lubi\u0119 da\u0107 sobie czas na przemy\u015blenie, na zastanowienie si\u0119, jak dana sytuacja na mnie wp\u0142ywa, spojrze\u0107 na ni\u0105 z perspektywy czasu. Staram si\u0119 te\u017c nie wypowiada\u0107 na tematy, o kt\u00f3rych nie mam poj\u0119cia lub kt\u00f3re nie pozwalaj\u0105 mi si\u0119 \u201eprzepracowa\u0107\u201d. Kiedy co\u015b mi si\u0119 jednak wymsknie, to mam wra\u017cenie, \u017ce taka wypowied\u017a z czasem traci swoj\u0105 moc i mo\u017ce ju\u017c nie by\u0107 zrozumia\u0142a dla odbiorcy. Taki los cz\u0119sto spotyka wypowiedzi na aktualne tematy polityczne, bo zazwyczaj s\u0105 one aktualne w\u0142a\u015bnie w danej chwili.<\/p>\n\n\n\n
Jestem introwertyczk\u0105. Komunikuj\u0119 si\u0119 ze \u015bwiatem zewn\u0119trznym z pomini\u0119ciem s\u0142\u00f3w \u2013 o wielu rzeczach nie umiem m\u00f3wi\u0107, od dzieci\u0144stwa lepiej wychodzi\u0142o mi \u201em\u00f3wienie\u201d na przyk\u0142ad rysunkiem. Rodzice chyba do\u015b\u0107 szybko nauczyli si\u0119 odczytywa\u0107 te moje kody zapisywane kredkami. Zreszt\u0105 po co rozmawia\u0107 na jaki\u015b temat, skoro ja ju\u017c \u201ewypowiedzia\u0142am si\u0119\u201d w swoich pracach? Tak najpro\u015bciej wyrazi\u0107 mi to, co czuj\u0119. I potrzebuj\u0119 tych wypowiedzi, by uwolni\u0107 emocje, zrozumie\u0107 je i oswoi\u0107 \u2013 potem nierzadko trafiaj\u0105 do szuflady, poniewa\u017c swoj\u0105 rol\u0119 ju\u017c spe\u0142ni\u0142y. Kilka lat temu u\u015bwiadomi\u0142am sobie, \u017ce kiedy intuicyjnie robi\u0119 to, co naprawd\u0119 chc\u0119 zrobi\u0107, jestem najbardziej zadowolona z efektu i dobrze si\u0119 z tym czuj\u0119. Niby prosty wniosek, ale przecie\u017c zawsze s\u0105 jakie\u015b ograniczenia w wyra\u017caniu siebie: ca\u0142a masa mentor\u00f3w, doradc\u00f3w czy krytyk\u00f3w, a przede wszystkim obawa, \u017ce odbiorca b\u0119dzie mia\u0142 problem ze zrozumieniem przekazu. Mimo to da\u0142am sobie wolno\u015b\u0107, postanowi\u0142am nie przejmowa\u0107 si\u0119 tym, co mog\u0142oby mnie ogranicza\u0107 z zewn\u0105trz. Wolno\u015b\u0107 to dla mnie tak\u017ce pozwolenie sobie na sta\u0142e poszukiwania \u2013 nie ograniczam si\u0119 do okre\u015blonych form, materia\u0142\u00f3w czy technik, ani te\u017c do tego, co dotychczas ju\u017c zrobi\u0142am. Oczywi\u015bcie mam swoje ulubione sposoby dzia\u0142ania, ale nie trzymam si\u0119 ich z uporem. Czasem mam wra\u017cenie, \u017ce moje prace s\u0105 tak dalece r\u00f3\u017cne od siebie, \u017ce nikt by si\u0119 nie zorientowa\u0142, gdybym podpisa\u0142a je innym nazwiskiem. Kto\u015b bardzo uprzejmy nazwa\u0142 kiedy\u015b ten ba\u0142agan r\u00f3\u017cnorodno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Przyznam szczerze, \u017ce kiedy\u015b bi\u017cuteria kojarzy\u0142a mi si\u0119 tylko z wystawami w sklepach jubilerskich, czyli z masow\u0105 produkcj\u0105. Nie traktowa\u0142am jej jako czego\u015b, co mo\u017ce mie\u0107 jakikolwiek zwi\u0105zek ze sztuk\u0105. Wszystko si\u0119 zmieni\u0142o, kiedy po liceum plastycznym na specjalno\u015bci sztukatorstwo trafi\u0142am do \u0142\u00f3dzkiej Akademii Sztuk Pi\u0119knych. Posz\u0142am \u201ena bi\u017cuteri\u0119\u201d w\u0142a\u015bciwie tylko dlatego, \u017ce za bardzo nie wiedzia\u0142am, co chc\u0119 dalej robi\u0107. Kiedy mieli\u015bmy za zadanie wykona\u0107 prac\u0119 na konkurs Amberif Design Award dotar\u0142o do mnie, \u017ce bi\u017cuteria to niezwykle r\u00f3\u017cnorodna dziedzina. A gdy trafi\u0142am na zaj\u0119cia, kt\u00f3re otworzy\u0142y mi g\u0142ow\u0119 i pozwoli\u0142y my\u015ble\u0107 po mojemu \u2013 odkry\u0142am, \u017ce bi\u017cuteria mo\u017ce by\u0107 komunikatem. To si\u0119 idealnie da\u0142o po\u0142\u0105czy\u0107 z moim zami\u0142owaniem do formy przestrzennej. W moich pracach jest bardzo du\u017co mnie, ale najbardziej niesamowite jest to, \u017ce r\u00f3wnie\u017c inni ludzie odnajduj\u0105 w nich co\u015b o sobie. Bi\u017cuteria jest komunikatem. Nadaj\u0119 go ja jako tw\u00f3rca, ale robi to te\u017c odbiorca, wybieraj\u0105c dla siebie tak\u0105 a nie inn\u0105 bi\u017cuteri\u0119. Tak naprawd\u0119 ka\u017cdy nasz wyb\u00f3r jest jak\u0105\u015b manifestacj\u0105 osobowo\u015bci czy pogl\u0105d\u00f3w. Idealnym no\u015bnikiem tego komunikatu jest ludzkie cia\u0142o \u2013 to dzi\u0119ki niemu pokazujemy wszystko to, co chcieliby\u015bmy, by inni o nas wiedzieli. Cia\u0142o to pierwsze co widzimy, kiedy spotykamy drug\u0105 osob\u0119. Dlatego cia\u0142o, tak\u017ce jako forma, jest dla mnie takie fascynuj\u0105ce, zw\u0142aszcza \u017ce jest niezwyk\u0142ym kontekstem dla bi\u017cuterii. Wiele mo\u017cna wyrazi\u0107, zmieniaj\u0105c na przyk\u0142ad jedynie proporcje bi\u017cuterii w stosunku do cia\u0142a. Zwyk\u0142a broszka powi\u0119kszona do gigantycznych rozmiar\u00f3w nadaje sylwetce zupe\u0142nie innego charakteru ni\u017c ta wielko\u015bci \u0142ebka od szpilki. Nie wspominaj\u0105c ju\u017c o tym, \u017ce znaczenie nadaje jej tak\u017ce to, kto, kiedy i dlaczego j\u0105 nosi.<\/p>\n\n\n\n
Bardzo si\u0119 ciesz\u0119 z tych nagr\u00f3d, ale jeszcze bardziej cieszy mnie, \u017ce kto\u015b poczu\u0142 to, co mia\u0142am w tych pracach do powiedzenia. I nie chodzi o to, \u017ce moja praca przypad\u0142a komu\u015b do gustu, ale o to, \u017ce ten kto\u015b po\u015bwi\u0119ci\u0142 jej sw\u00f3j czas, zastanowi\u0142 si\u0119 nad ni\u0105, \u017ce ona co\u015b dla niego znaczy. Podobno czas, uwaga i energia to dzi\u015b najcenniejsze, co mo\u017cemy komu\u015b da\u0107 lub od niego otrzyma\u0107, wi\u0119c tym bardziej doceniam takie zdarzenia. Amberif Design Award to dla mnie za ka\u017cdym razem ogromne wyzwanie \u2013 by z bursztynu wydoby\u0107 co\u015b wi\u0119cej, odpowiednio dobra\u0107 wszystkie elementy, aby wzmocni\u0107 przekaz. Bursztynu u\u017cywam rzadko, w\u0142a\u015bciwie tylko w pracach konkursowych. Mam z nim ten sam problem co wi\u0119kszo\u015b\u0107 tw\u00f3rc\u00f3w \u2013 jest tak zdeprecjonowany, \u017ce trzeba ogromnego wysi\u0142ku, \u017ceby zrobi\u0107 co\u015b, co nie by\u0142oby postrzegane przez pryzmat jego jeszcze do niedawna powszechnego wizerunku. Ale za ka\u017cdym razem podejmuj\u0119 to wyzwanie i bardzo to lubi\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Adriana Lisowska, <\/strong>rocznik 1977, <\/strong>jest absolwentk\u0105 Akademii Sztuk Pi\u0119knych im. W\u0142adys\u0142awa Strzemi\u0144skiego w \u0141odzi. Zajmuje si\u0119 rze\u017ab\u0105, fotografi\u0105 i szeroko poj\u0119t\u0105 sztuk\u0105 bi\u017cuterii. Uczestniczy\u0142a wielu wystawach i projektach artystycznych, najcz\u0119\u015bciej nagradzan\u0105 laureatk\u0105 Mi\u0119dzynarodowego Konkursu na Projekt Bi\u017cuterii z Bursztynem Amberif Design Award (Grand Prix w 2001 i 2004 r., Nagroda Bursztynowa 2009 i 2015 r.). Od 2007 roku wraz z Anet\u0105 Lis-Marcinkiewicz wsp\u00f3\u0142tworzy duet artystyczny LIS\u00b2 – ich dotychczas ostatnia wsp\u00f3lna wystawa \u201ePara anestetyczna\u201d odby\u0142a si\u0119 w czerwcu ubieg\u0142ego roku w Galerii YES w Poznaniu. Projekty u\u017cytkowe wykonuje pod mark\u0105 Gray Flamingo.<\/p>\n\n\n\n