W spotkaniu tym uczestniczyli: prof. Barbara Kosmowska-Ceranowicz (Muzeum Ziemi PAN), prof. Ryszard Szadziewski (Uniwersytet Gda\u0144ski), dr Lucjan Gazda (Politechnika Lubelska), Stanis\u0142aw Jacobson (Stowarzyszenie Rzeczoznawc\u00f3w Jubilerskich), dr Ma\u0142gorzata Kucharska (Stowarzyszenie Rzeczoznawc\u00f3w Jubilerskich), S\u0142awomir Safarzy\u0144ski (reprezentuj\u0105cy Mi\u0119dzynarodowe Stowarzyszenie Bursztynnik\u00f3w), Piotr Pakowski (Pa\u0144stwowa Inspekcja Handlowa), Zbigniew Strzelczyk (Krajowa Izba Gospodarcza Bursztynu), W\u0142odzimierz Luks (Cech Rzemios\u0142 Artystycznych), Krzysztof Lalik (Golden Amber) oraz Robert Pytlos (koordynator ds. bursztynu Prezydenta Miasta Gda\u0144ska i Tomasz Mazur (sekretarz komitetu ds. jubilerstwa Polskiego Komitetu Normalizacji). Niestety r\u00f3wnie\u017c tym razem nie uda\u0142o si\u0119 zebra\u0107 pe\u0142nego sk\u0142adu komisji \u2013 zabrak\u0142o trzech jej cz\u0142onk\u00f3w.<\/p>\n
Spotkanie odby\u0142o si\u0119 w siedzibie Zwi\u0105zku Rzemios\u0142a Polskiego. Zebranych powita\u0142a wiceprezes Polskiego Komitetu Normalizacji Jolanta Kocha\u0144ska, kt\u00f3ra pogratulowa\u0142a \u015brodowisku, \u017ce samo zauwa\u017cy\u0142o potrzeb\u0119 stworzenia normy na bursztyn ba\u0142tycki. Podkre\u015bli\u0142a tak\u017ce, \u017ce inicjatywa wychodz\u0105ca ze strony samych zainteresowanych zdarza si\u0119 niezwykle rzadko, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 norm opracowywanych przez PKN to normy europejskie wprowadzane do polskiego systemu. Szeroka reprezentacja \u015brodowiska zaproszona do prac w komitecie technicznym pozwala \u2013 jej zdaniem \u2013 mie\u0107 nadziej\u0119, \u017ce etap konsultacji \u015brodowiskowych, kt\u00f3ry nast\u0105pi po napisaniu normy, przebiegnie pomy\u015blnie.<\/p>\n
We wst\u0119pnej dyskusji \u2013 w obliczu wysuwanych w\u0105tpliwo\u015bci \u2013 podkre\u015blono zasadno\u015b\u0107 stworzenia normy na bursztyn ba\u0142tycki. Zdaniem Piotra Pakowskiego, nawet je\u015bli nie b\u0119dzie ona w stu procentach skutecznym narz\u0119dziem walki z nieuczciwymi producentami czy sprzedawcami, niew\u0105tpliwie stanie si\u0119 instrumentem pozwalaj\u0105cym reagowa\u0107. Stanis\u0142aw Jacobson sta\u0142 na stanowisku potrzeby sformalizowania zagadnie\u0144 zwi\u0105zanych z bursztynem, tym bardziej \u017ce takie te\u017c s\u0105 tendencje \u015bwiatowe w obliczu coraz lepszych metod tworzenia kamieni syntetycznych. Za wa\u017cne uzna\u0142 r\u00f3wnie\u017c, by ta norma nie sta\u0142a w sprzeczno\u015bci z istniej\u0105cymi ju\u017c wytycznymi w dziedzinie kamieni kolorowych, aby przez to nie sta\u0142a si\u0119 martw\u0105 norm\u0105 \u2013 jako najlepszy punkt odniesienia wskaza\u0142 Wielk\u0105 Ksi\u0119g\u0119 Kamieni CIBJO.<\/p>\n
Prof. Barbara Kosmowska-Ceranowicz wyrazi\u0142a w\u0105tpliwo\u015b\u0107, czy zwa\u017cywszy na tak du\u017c\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 bursztynu w og\u00f3le uda si\u0119 go \u201ew\u0142o\u017cy\u0107 w jakiekolwiek wide\u0142ki\u201d, szczeg\u00f3lnie \u017ce pewnych jego parametr\u00f3w nigdy nie uda si\u0119 okre\u015bli\u0107 jednoznacznie. Okazuje si\u0119 bowiem, \u017ce r\u00f3wnie\u017c w przypadku bursztynu technologie jego poprawiania i zmieniania sta\u0142y si\u0119 na tyle zaawansowane, \u017ce coraz trudniej z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 udowodni\u0107, \u017ce jest to bursztyn. Jednak, jak wynika ze wst\u0119pnego opracowania W\u0142odzimierza \u0141apota z Laboratorium Gemmologicznego \u201eLabGem\u201d (Katedra Geochemii, Mineralogii i Petrografii, Wydzia\u0142 Nauk o Ziemi, Uniwersytet \u015al\u0105ski), \u201e(…) skuteczna nieinwazyjna identyfikacja bursztynu ba\u0142tyckiego montowanego w wyrobach jubilerskich, jak i odr\u00f3\u017cnienie go od kopalu i innych \u017cywic naturalnych, a tak\u017ce wszelakich imitacji jest potencjalnie mo\u017cliwa w wi\u0119kszo\u015bci wyrob\u00f3w jubilerskich. Najta\u0144szym sposobem tej identyfikacji jest akwizycja widm FTIR przystawk\u0105 ATR (…).\u201d Ze wzgl\u0119du na nieobecno\u015b\u0107 W\u0142odzimierza \u0141apota na tym spotkaniu komisja robocza uzna\u0142a, \u017ce zagadnienia zwi\u0105zane z badaniem bursztynu zostan\u0105 przedyskutowane w w\u0105skim gronie specjalist\u00f3w, a wyniki zostan\u0105 przes\u0142ane pozosta\u0142ym cz\u0142onkom. Na chwil\u0119 obecn\u0105 wpisano, \u017ce badania s\u0105 dokonywane metod\u0105 refleksyjn\u0105 lub transmisyjn\u0105.<\/p>\n
Zmiany w projekcie normy<\/strong><\/p>\n W wyniku obrad zosta\u0142a dopracowana definicja bursztynu i brzmi ona nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n Bursztyn ba\u0142tycki naturalny (sukcynit) (B\/Nat)<\/strong><\/em> \u2013 \u017cywica kopalna powsta\u0142a w okresie eocenu i na prze\u0142omie oligocenu i miocenu na terenie Europy o zawarto\u015bci 3-8% kwasu bursztynowego i o widmie uzyskanym metod\u0105 spektroskopii w podczerwieni z charakterystycznymi pasmami absorpcji (tzw. Ramieniem ba\u0142tyckim) zawieraj\u0105cymi si\u0119 w zakresie od 1250 do 1175 cm -1<\/sup> (do definicji b\u0119dzie do\u0142\u0105czony adekwatny wykres).<\/p>\n Bursztyn ba\u0142tycki modyfikowany (B\/Mod)<\/strong><\/em> \u2013 bursztyn ba\u0142tycki naturalny (sukcynit) poddany obr\u00f3bce innej ni\u017c mechaniczna, o niezmienionym obrazie widma w podczerwieni.<\/p>\n Cz\u0142onkowie komisji uznali tak\u017ce, \u017ce w normie niezb\u0119dne jest wprowadzenie charakteryzuj\u0105ce bursztyn ba\u0142tycki \u2013 zyska\u0142o ono nast\u0119puj\u0105c\u0105 form\u0119: “Bursztyn ba\u0142tycki odznacza si\u0119 szczeg\u00f3lnym bogactwem odmian barwnych (bia\u0142y, \u017c\u00f3\u0142ty, pomara\u0144czowy, czerwonawy, brunatny) oraz r\u00f3\u017cnym stopniem przezroczysto\u015bci.”<\/p>\n Kolejna zmiana to wykre\u015blenie dw\u00f3ch ostatnich klas zawieraj\u0105cych bursztyn zanieczyszczony z klasyfikacji surowca bursztynowego pod wzgl\u0119dem masy (pozosta\u0142y 24 klasy). Podzia\u0142 bursztynu w zale\u017cno\u015bci zawarto\u015bci zanieczyszcze\u0144 na z zanieczyszczeniami i bez zanieczyszcze\u0144 pozosta\u0142 bez zmian.<\/p>\n