{"id":12156,"date":"2007-06-17T08:55:24","date_gmt":"2007-06-17T06:55:24","guid":{"rendered":"https:\/\/wp.amber.com.pl\/po-umiarze-poznac-mistrza-rozmowa-z-maciejem-rozenbergiem\/"},"modified":"2025-12-07T18:47:51","modified_gmt":"2025-12-07T17:47:51","slug":"po-umiarze-poznac-mistrza-rozmowa-z-maciejem-rozenbergiem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/aktualnosci\/po-umiarze-poznac-mistrza-rozmowa-z-maciejem-rozenbergiem\/","title":{"rendered":"Moderation is the sign of a champion - Interview with Maciej Rozenberg"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/figure>\n

Czy projektowanie dla masowego odbiorcy jest trudniejsze czy te\u017c \u0142atwiejsze ni\u017c projektowanie bi\u017cuterii artystycznej?
Maciej Rozenberg:<\/strong> Tak na dobr\u0105 spraw\u0119 w Polsce w\u0142a\u015bciwie nikt jeszcze nie traktuje projektowania przemys\u0142owego zbyt powa\u017cnie, a przynajmniej nie w bran\u017cy jubilerskiej. My\u015blimy innymi kategoriami: z jednej strony s\u0105 projektanci, z drugiej firmy przemys\u0142owe pozbawione takowych projektant\u00f3w. Nie ma \u015bwiadomo\u015bci, \u017ce mo\u017cna by te dwie \u201esi\u0142y\u201d po\u0142\u0105czy\u0107. Efekt jest taki, \u017ce przedmioty warto\u015bciowe w marginalnych ilo\u015bciach tworz\u0105 projektanci, a rynek zostaje zalany przez produkcj\u0119 masow\u0105 o dyskusyjnej warto\u015bci proponowan\u0105 przez du\u017ce firmy.
Kiedy\u015b wydawa\u0142o mi si\u0119, \u017ce \u0142atwiej jest zaprojektowa\u0107 bi\u017cuteri\u0119 dla masowego odbiorcy. Po latach przekona\u0142em si\u0119, \u017ce wcale tak nie jest: wz\u00f3r przemys\u0142owy wprawdzie w jakim\u015b stopniu generuje sytuacj\u0119 na rynku zbytu, decyduje wi\u0119c o nim, jest jednak r\u00f3wnie\u017c przez niego ograniczony. Ogranicza op\u0142acalno\u015b\u0107, technologia i stylistyka dopasowana do gust\u00f3w konkretnego odbiorcy. Obserwuj\u0119 to, co si\u0119 dzieje na europejskich rynkach bi\u017cuterii i troch\u0119 zazdroszcz\u0119 tamtejszym projektantom \u2013 ich odbiorcy obracaj\u0105 si\u0119 w kr\u0119gu atrakcyjnych przedmiot\u00f3w: od wyrob\u00f3w codziennego u\u017cytku, a\u017c po architektur\u0119 i planowanie miast. Konsumenci ci znajduj\u0105 si\u0119 niejako na wy\u017cszym stopniu wtajemniczenia estetycznego. Dlatego zachodni designerzy maj\u0105 pewien komfort projektowania, kt\u00f3rego my w Polsce nie mamy \u2013 u nas bi\u017cuteria niezmiennie pozostaje produktem ni\u017cszego rz\u0119du, od sfery produkcyjnej po konsumpcj\u0119. Ko\u0142o si\u0119 zamyka: masowi producenci nie przywi\u0105zuj\u0105 wagi do projektowania, gdy\u017c twierdz\u0105, \u017ce nie ma rynku zbytu na wyszukane wzornictwo, a klienci kupuj\u0105 to, co jest w ofercie, nie maj\u0105c \u015bwiadomo\u015bci, \u017ce mogliby otrzyma\u0107 du\u017co wi\u0119cej \u2013 w sensie warto\u015bci estetycznych oczywi\u015bcie. T\u0119 \u015bwiadomo\u015b\u0107, a raczej nie\u015bwiadomo\u015b\u0107 klient\u00f3w generuj\u0105 w\u0142a\u015bnie producenci.
W taki oto spos\u00f3b zniweczono bursztyn. Kamie\u0144 ten w wielu krajach Europy Zachodniej traktowany jest gorzej ni\u017c sztuczne tworzywo. Odpowiadaj\u0105 za to wszyscy producenci, dla kt\u00f3rych przez kilkadziesi\u0105t ostatnich lat warto\u015bci estetyczne przys\u0142oni\u0119te by\u0142y grub\u0105 warstw\u0105 t\u0119pej kalkulacji. Bursztyn stanowi\u0142 tylko podmiot transakcji i dzisiaj w sid\u0142a tej nieodpowiedzialno\u015bci wpadaj\u0105 wszyscy producenci. <\/p>\n

Projektowana przez Ciebie bi\u017cuteria dla Art7 jest prosta i czysta w formie, a wi\u0119c taka troch\u0119 \u201eniepolska\u201d. Czy czerpiesz z zachodnich wzorc\u00f3w?
MR: <\/strong>Staram si\u0119 w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci na bie\u017c\u0105co \u015bledzi\u0107 wydarzenia szeroko poj\u0119tej bran\u017cy jubilerskiej. W moim \u201eprojektowym tyglu\u201d na pewno wyciska swoje pi\u0119tno zar\u00f3wno wsp\u00f3\u0142czesna architektura zachodnia, jak i rze\u017aba. W Polsce te\u017c znajduj\u0119 tw\u00f3rc\u00f3w, kt\u00f3rych darz\u0119 wielkim szacunkiem, niestety w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w nikt o nich nie s\u0142ysza\u0142.<\/p>\n

Co rozumiesz pod poj\u0119ciem awangarda?
MR:<\/strong> Awangarda to odwa\u017cne wyst\u0105pienie przed szereg zastyg\u0142ych norm. Stanowi fundament, na kt\u00f3rym powstan\u0105 nowe warto\u015bci, kt\u00f3re z czasem stan\u0105 si\u0119 normami, po to, by zn\u00f3w ulec awangardzie. W moim przekonaniu niemiecka firma Niessing i zgromadzeni wok\u00f3\u0142 niej projektanci stanowi\u0105 mocny punkt takowej awangardy przemys\u0142owej. Odnosz\u0119 wra\u017cenie, \u017ce rozwi\u0105zania tam pokazywane znajduj\u0105 nawet po wielu latach swoje odniesienie w produkcji przemys\u0142owej nie tylko niemieckich firm. Moim zdaniem, we wszystkich swych czynno\u015bciach, tak\u017ce w tworzeniu bi\u017cuterii, ludzie zmierzaj\u0105 ku pewnemu idea\u0142owi, i jak to w \u017cyciu bywa, jedni s\u0105 bli\u017cej, inni dalej sedna. W tym sensie projekty zgromadzone w galeriach Niessing s\u0105 mocno wykierowane na doskona\u0142o\u015b\u0107, kt\u00f3ra oczywi\u015bcie sama w sobie jest niedo\u015bcignionym absolutem.<\/p>\n

\"\"<\/figure>\n

A Twoje w\u0142asne projekty? Na jakim etapie tej drogi si\u0119 znajduj\u0105?
MR:<\/strong> Niekt\u00f3re wzory z tych, kt\u00f3re powsta\u0142y w Art7, bardzo szanuj\u0119, np. komplet \u201eKr\u00f3lewski\u201d, \u201eStalaktyt\u201d czy \u201eRadiator\u201d. Jest te\u017c kilka innych, kt\u00f3re po drobnych poprawkach te\u017c przyj\u0105\u0142bym do swojego prywatnego, bezkompromisowego \u015bwiata. <\/p>\n

Swojego \u015bwiata…?
MR: <\/strong>Nie wiem, czy wiesz, ale projektuj\u0119 te\u017c bi\u017cuteri\u0119 dla siebie… Tak troch\u0119 do szuflady, bo zna i nosi j\u0105 tylko moja \u017cona.<\/p>\n

\"\"<\/figure>\n

Nie my\u015bla\u0142e\u015b o udziale w konkursach?
MR:<\/strong> Zale\u017cy o jakim konkursie rozmawiamy? Szanuj\u0119 werdykty Mercuriusa, natomiast Amberif Design Award to czysta kompromitacja, przede wszystkim juror\u00f3w. Legnica jest gdzie\u015b po \u015brodku. W konkursach z zasady nie uczestnicz\u0119, poniewa\u017c jest mi wtedy trudno skoncentrowa\u0107 si\u0119 na warto\u015bciach; komplet \u201eStalaktyt\u201d do konkursu Mercurius Gedanensis zg\u0142osi\u0142 Wojciech Kalandyk, w\u0142a\u015bciciel firmy Art7. Natomiast nagrodzony Bursztynow\u0105 Kul\u0105 \u201eString\u201d to koncepcja pana Wojtka, ja tylko j\u0105 wizualizowa\u0142em i podda\u0142em estetycznej obr\u00f3bce. My\u015bl\u0119, \u017ce zosta\u0142y zauwa\u017cone prawdopodobnie dlatego, \u017ce nie by\u0142y tworzone z my\u015bl\u0105 o konkursie.
Je\u015bli chodzi o warto\u015bciowanie, to nasuwa mi si\u0119 na my\u015bl takie r\u00f3wnanie: ELITA PRZYWILEJ\u00d3W = ELITA ZAS\u0141UG. Je\u015bli te dwie zale\u017cno\u015bci pokrywaj\u0105 si\u0119, to na pewno jest wszystko w porz\u0105dku. Problem polega na tym, \u017ce w naszej bran\u017cy wi\u0119cej czasu po\u015bwi\u0119ca si\u0119 na promocj\u0119 autorsk\u0105 ni\u017c na rzeczow\u0105 ocen\u0119 samego produktu. St\u0105d mamy tylu \u201ewielkich projektant\u00f3w\u201d, a tak ma\u0142o wa\u017cnych projekt\u00f3w. <\/p>\n

A nie obawiasz si\u0119, \u017ce ta Twoja bi\u017cuteria \u201ez szuflady\u201d mo\u017ce nie by\u0107 a\u017c tak dobra, jak Ci si\u0119 wydaje?
MR:<\/strong> By\u0107 mo\u017ce kiedy\u015b dojd\u0119 do wniosku, \u017ce ten m\u00f3j wyidealizowany \u015bwiat to fikcja, i \u017ce si\u0119 myli\u0142em. Przestan\u0119 wtedy projektowa\u0107 dla siebie. <\/p>\n

Dlaczego zdecydowa\u0142e\u015b si\u0119 na projektowanie bi\u017cuterii masowej?
MR:<\/strong> Art7 stanowi swego rodzaju uj\u015bcie dla mojej potrzeby projektowania w og\u00f3le \u2013 jako \u017ce nie pozwoli\u0142em na st\u0142amszenie mojego wyidealizowanego \u015bwiata, postanowi\u0142em realizowa\u0107 moj\u0105 pasj\u0119 w spos\u00f3b bardziej praktyczny, ale r\u00f3wnie\u017c z pe\u0142nym zaanga\u017cowaniem. Co prawda nie jest to realizacja moich wielkich \u017cyciowych marze\u0144 \u2013 chcia\u0142em projektowa\u0107 buty sportowe i samochody \u2013 ale dobrze mi z tym. W moim prywatnym \u015bwiecie nie akceptuj\u0119 ogranicze\u0144, natomiast tutaj ca\u0142y czas ucz\u0119 si\u0119 kompromis\u00f3w projektanta przemys\u0142owego i sytuacja si\u0119 w jakim\u015b stopniu r\u00f3wnowa\u017cy.<\/p>\n

\"\"<\/figure>\n

Czy te dwa \u015bwiaty czasem si\u0119 przenikaj\u0105?
MR: <\/strong>To jest nieuniknione. Do\u015bwiadczenia i inspiracje cz\u0119sto pochodz\u0105 z mojego prywatnego \u015bwiata, a nast\u0119pnie zostaj\u0105 poddane wymogom pragmatycznego \u015bwiata. Projektowanie w firmie jest bardziej wsp\u00f3\u0142projektowaniem i wsp\u00f3\u0142prac\u0105. Stanowi to oczywi\u015bcie du\u017ce wyzwanie, ale jest r\u00f3wnoznacznie bardzo ciekawym do\u015bwiadczeniem. Du\u017cy wp\u0142yw na powstaj\u0105ce wzory oraz na ich ostateczny wygl\u0105d maj\u0105 tutaj w\u0142a\u015bciciele firmy Pa\u0144stwo Bo\u017cena i Wojciech Kalandykowie. Pan Wojtek jest bardzo silny koncepcyjnie, mo\u017cna by rzec niczym nieograniczony, ja natomiast mocno \u201eestetyzuj\u0119.\u201d Dlatego s\u0105 takie wzory, kt\u00f3re poza Art7 na pewno nigdy by nie powsta\u0142y. Wzory dla firmy to taka \u0142amig\u0142\u00f3wka, kt\u00f3r\u0105 trzeba pouk\u0142ada\u0107. Moje prywatne projektowanie okre\u015bli\u0142bym mo\u017ce bardziej jako pod\u0105\u017canie pewn\u0105 drog\u0105 nie posiadaj\u0105c\u0105 okre\u015blonego kierunku ani ko\u0144ca.<\/p>\n

Cech\u0105 wyr\u00f3\u017cniaj\u0105c\u0105 bi\u017cuteri\u0119 Art7 jest prosta forma \u2013 czy to zamierzony efekt?
MR:<\/strong> Je\u015bli tam jest prostota, to ja si\u0119 bardzo ciesz\u0119. Bo wydaje mi si\u0119, \u017ce w\u0142a\u015bnie ona jest wa\u017cna i jest mi do niej zawsze najtrudniej dotrze\u0107. Goethe powiedzia\u0142: \u201ePo umiarze pozna\u0107 mistrza\u201d. Wydaje mi si\u0119, \u017ce ta sentencja zawiera w sobie sedno projektowania czegokolwiek. Niebezpiecze\u0144stwo pope\u0142nienia b\u0142\u0119du narracji odradza si\u0119 wraz z powstawaniem wzoru i nieustannie mu zagra\u017ca. Pewnie dlatego tak cz\u0119sto na nowo szukam znaczenia tych s\u0142\u00f3w.<\/p>\n

Zdj\u0119cia: Maciej Rozenberg. <\/em>
\n<\/em><\/p>\n

Ostatnie zdj\u0119cie przedstawia naszyjnik Stalaktyt, zaprojektowany dla Art7, pozosta\u0142e prace pochodz\u0105 “z szuflady” i s\u0105 po raz pierwszy publikowane w mediach.
<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Maciej Rozenberg, projektant w firmie Art7, o ograniczeniach w projektowaniu bi\u017cuterii dla masowego odbiorcy oraz o tworzeniu \u201edo szuflady\u201d.<\/p>","protected":false},"author":4,"featured_media":12151,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"slim_seo":{"title":"Po umiarze pozna\u0107 mistrza - rozmowa z Maciejem Rozenbergiem - Amber Portal","description":"Maciej Rozenberg, projektant w firmie Art7, o ograniczeniach w projektowaniu bi\u017cuterii dla masowego odbiorcy oraz o tworzeniu \u201edo szuflady\u201d."},"footnotes":""},"categories":[118],"tags":[],"sekcja":[245],"class_list":["post-12156","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wywiady","sekcja-ludzie-opinie"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12156","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12156"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12156\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12151"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12156"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12156"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12156"},{"taxonomy":"sekcja","embeddable":true,"href":"https:\/\/amber.com.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/sekcja?post=12156"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}