plzh-CNenetdelvltnorues

Od najdawniejszych czasów wierzono w magiczną moc bursztynu i wykonywano z niego amulety, figurki oraz ozdoby. Bursztyn był znany starożytnym Grekom i Rzymianom - cenili oni wysoko jego walory dekoracyjne. Ogromna rolę w historii jego obróbki odegrał Gdańsk - okres XVI-XVIII jest określany mianem złotego wieku sztuki bursztynniczej. Jego historia jest nieustannie tworzona - w zakładach produkcyjnych i rzemieślniczych oraz pracowniach artystów plastyków...

Olbrzymi skład nieobrobionego bursztynu znaleziony w pierwszej połowie XX w. we wrocławskich Partynicach wszedł na stałe do literatury naukowej z racji swych rekordowych rozmiarów – według mojej kwerendy największych na świecie, ale też dlatego, że jest to jeden z nielicznych mocnych dowodów na przebieg szlaku bursztynowego.

W 2013 roku upływa 10 lat od dnia zakończenia prac związanych z odtworzeniem Bursztynowej Komnaty. W tym okresie komnatę obejrzało już kilka milionów osób i zainteresowanie nią do tej pory nie słabnie.

Lucjan Myrta: tryptyk "Drzewo życia"

Obfitość bursztynu wydobywanego w II połowie XX wieku, szczególnie w latach 1990., przyczyniła się do jego spowszednienia. Wielkie obiekty bursztynowe powstające współcześnie nie budzą już takiego zainteresowania i podziwu jak przed trzystu laty.

Widok Malborka, C. Hennenberger, 1595

Już od około X w. na Pomorzu Gdańskim surowiec bursztynowy, którym handel przynosił duże zyski, podlegał regale książęcemu, tzn. cały pozyskany materiał był własnością panującego na danym terenie władcy.

Historia Estów to dobry przykład, że nawet bardzo dobra sprzedaż bursztynu bez poszerzania wiedzy na jego temat może skończyć się tak nagle, jak się zaczęła.

Księga Pliniusza Starszego

W starożytnym Rzymie ceniono bursztyn jak wyjątkową kosztowność – twierdził Pliniusz Starszy. Oby elegantki na całym świecie z naszą pomocą zaczęły naśladować w tym względzie starożytne Rzymianki!


Widok zrekonstruowanej ściany południowej
Oryginalny, zabytkowy wystrój ścian Bursztynowej Komnaty w Pałacu Katarzyny położonym na terenie zespołu pałacowo-parkowego Carskie Sioło, zrabowany 17 września 1941 r. przez niemieckich saperów z 552 pułku Wehrmachtu, zaginął pod koniec II wojny światowej bez śladu. 
Widok ściany północnej Bursztynowej Komnaty z roku 1937
Bursztynowa Komnata pozostaje w dziedzinie bursztynnictwa najsłynniejszym dziełem sztuki wszech czasów, choć od sierpnia 1944 roku, kiedy na zamku królewieckim zapakowano ją w szczelne skrzynie, a następnie wywieziono w nieznane miejsce, nikt z żyjących dziś ludzi nie miał możliwości jej oglądać.
Dawna letnia rezydencja carów Rosji, najważniejszy obiekt wielkiego założenia pałacowo-parkowego "Carskie Sioło", otrzymała na początku XX wieku nazwę Pałacu Katarzyny I - żony a potem następczyni Piotra I na tronie Imperium Rosyjskiego.
10.	Galeria pałacu w Charlottenburgu, gdzie dokonana była pierwsza prezentacja nieukończonego całkowicie wystroju bursztynowego gabinetu
Bursztynowy gabinet w berlińskim Pałacu Miejskim miał zrealizować dążenie do przepychu księcia-elektora Friedricha III, który sam siebie koronował w dniu 18 styczna 1701 r. jako "Króla w Prusiech Friedricha I", w suwerennym odtąd państwie pruskim. Osłabiona już w tym czasie i uwikłana w straszliwą wojnę północną Rzeczpospolita nie miała dość sił, aby sprzeciwić się emancypacji dawnego lennika. Dzieło to, choć w intencji przeciwne Polsce, zostało zrealizowane rękami polskich artystów, wywodzących się z Gdańska.

 

Rozkwit artystycznego bursztynnictwa nad Bałtykiem
W okresie największej świetności rzemiosła bursztynniczego, a więc od XVI do pocz. XVIII wieku, dominowały dwa ośrodki wytwórcze: Gdańsk i Królewiec. Cechy bursztynników w innych miastach nadbałtyckich: Słupsku, Kołobrzegu, Koszalinie i Elblągu, miały drugorzędne znaczenie.

Rysunek barwny z XV w. Norymberga – praca na średniowiecznej tokarce smyczkowej
Bursztynnicy (Paternostermachere, Bornsteindrehere) należeli do korporacji rzemiosł luksusowych, podobnie jak złotnicy i hafciarze perłami.